Je hoeft niet meteen te weten wat er is
Je baby kijkt je aan, beweegt de handjes of begint te huilen. Je wilt graag begrijpen wat je kindje nodig heeft. Soms weet je het direct, soms probeer je iets en merk je pas daarna of dat helpt. Dat hoort bij elkaar leren kennen.
Je baby beter leren begrijpen begint met aandacht voor kleine veranderingen. Hoe kijkt je kindje als het contact zoekt? Wat gebeurt er met de bewegingen als een spelletje te lang duurt? En wat merk je wanneer je even pauzeert of je baby bij je houdt?
Je hoeft daar geen bijzondere techniek voor te kennen. Bij het verschonen, aankleden en knuffelen zijn er al veel momenten waarop je kunt kijken, reageren en ontdekken wat bij jullie past.
Begin met kijken naar jouw baby
Kies een gewoon moment waarop je baby wakker is. Kijk naar het gezicht en de ogen, maar ook naar de armen, benen en handjes. Luister naar de geluidjes. Let vooral op wat verandert wanneer je praat, dichterbij komt of je baby aanraakt.
Neem de situatie mee: lag je baby net rustig, is er veel bezoek of zijn jullie al een tijdje aan het spelen? Een beweging krijgt meer betekenis als je ook kijkt naar wat eraan voorafging. Op onze pagina over de lichaamstaal van je baby vind je voorbeelden van signalen van contact, honger en vermoeidheid.
Stel dat je baby tijdens het aankleden onrustig wordt. Je kunt je bewegingen vertragen, zacht vertellen wat je doet en tussendoor even pauzeren. Kijk vervolgens hoe je kindje reageert. Huilt je baby, neem dan tijd om te troosten.
Wegkijken kan ruimte maken voor een pauze
Je maakt oogcontact en plotseling kijkt je baby opzij. Dat kan betekenen dat je kindje even rust nodig heeft. Jonge baby's houden hun aandacht vaak maar kort bij iets. Het is geen afwijzing van jou.
Blijf rustig nabij en onderbreek het spelletje of je verhaal even. Je hoeft het gezichtje niet steeds te volgen om opnieuw oogcontact te krijgen. Kijk of je baby uit zichzelf weer contact zoekt, of dat het tijd is om af te ronden.
Het Nederlands Jeugdinstituut legt uit hoe baby's omgaan met aandacht en prikkels.
Spanning en ontspanning leren zien
Kijk naar de combinatie van het gezicht, de houding en de bewegingen. Een rustige gezichtsuitdrukking en ontspannen vingers kunnen erop wijzen dat je baby zich prettig voelt. Fronsen, een gespannen lijfje of steeds onrustiger bewegen kunnen aanleiding zijn om te vertragen en te kijken wat er nodig is.
Open handjes: let ook op de vingers
Open handjes met losjes ontspannen vingers kunnen bij ontspanning passen. Wijd gespreide, gespannen vingers zien er anders uit en kunnen juist samengaan met ongemak. Alleen kijken of een handje open of dicht is, geeft dus onvoldoende informatie.
Kijk ook naar de blik en de rest van het lijfje. Blijft je baby rustig contact maken, of zie je tegelijkertijd wegkijken, fronsen of huilen? Je hoeft de handjes niet zelf open te maken om te kijken of je baby ontspannen is.
In de informatie van Tergooi MC over zorg voor pasgeboren baby's staan voorbeelden van ontspannen handjes en signalen van ongemak.
Overstrekken: stop even met wat je doet
Bij overstrekken spant je baby de rug sterk aan en gaat het hoofd naar achteren, soms met gestrekte benen. Dit kan bijvoorbeeld tijdens huilen gebeuren. Je baby doet dat niet expres. Aan overstrekken alleen kun je niet zien wat de oorzaak is.
Gebeurt het tijdens een spelletje of massage, stop daar dan mee en bied rust en troost. Duw het lijfje niet in een andere houding. Overstrekt je baby zich vaak of blijft het gebeuren? Laat het consultatiebureau meekijken, ook naar hoe je je kindje prettig kunt ondersteunen bij het tillen en dragen.
Lees meer bij GroeiGids over overstrekken. Neem bij pijn, problemen met drinken of zorgen over de gezondheid contact op met je huisarts.
Rustig aanraken en blijven kijken
Aanraking is een manier om contact te maken. Denk aan je baby vasthouden of een hand rustig laten rusten op een beentje terwijl je kindje wakker bij je ligt. Vertel zachtjes wat je doet en kijk hoe je baby daarop reageert.
Je hoeft niet voortdurend te aaien of steeds van beweging te wisselen. Ook aanraking geeft prikkels. Merk je dat je baby wegdraait, zich aanspant of begint te huilen, onderbreek de aanraking dan en kijk wat je kindje nodig heeft. Soms past voeden of slapen beter bij dat moment.
Je baby is wakker en kijkt naar je. Je praat zachtjes en raakt een handje aan. Daarna wacht je even. Zo geef je jezelf de tijd om een verandering in de blik of beweging op te merken en daarop te reageren.
Er hoeft geen oefening af en ontspanning hoeft niet op commando te lukken. Je bent aan het ontdekken wat fijn voelt voor jouw baby, op dat moment.
Samen met Wendy leren kijken en voelen
Wil je hier graag begeleiding bij? Bij BabyHolisme oefen je met rustig aanraken en kijken naar de reacties van je baby. Wendy helpt je tijdens de lessen om signalen te herkennen en het tempo aan te passen.
Dat doen jullie met babymassage. De vorm die Wendy onderwijst heet Shantala. Je leert de massagegrepen stap voor stap, met steeds aandacht voor wat je kindje prettig vindt. Je hoeft die naam of de techniek vooraf niet te kennen.
De lessen zijn er voor ouders en verzorgers met baby's van 6 weken tot 9 maanden, in Loon op Zand bij Tilburg. Er is ruimte voor voeden, troosten, kijken en pauzeren. Wat je leert over aandacht en aanraking kun je ook meenemen naar de gewone verzorgingsmomenten thuis.
Ook als het even zoeken blijft
Je kunt aandachtig reageren en toch niet meteen weten waarom je baby onrustig is. Geef jezelf ruimte om te leren. Je mag hulp vragen als je onzeker bent of als de zorg voor je baby veel van je vraagt.
Huilt je baby veel of maak je je zorgen? Het consultatiebureau of je huisarts kan met je meedenken en je baby beoordelen. Op Thuisarts vind je informatie over huilen en troosten. De cursus helpt je oefenen met contact; bij gezondheidsklachten is medische beoordeling nodig.